Codex

Rug pull nedir ve nasıl fark edilir?

Rug pull, bir kripto tokenin arkasındaki kişilerin tokenden parayı çekmesi ya da tokeni satılamaz hâle getirmesi ve alıcıların elinde değeri çok az olan ya da hiç olmayan bir token bırakmasıdır. Bu rehber yaygın türleri, kendin kontrol edebileceğin uyarı işaretlerini ve otomatik bir taramanın neyi söyleyip neyi söyleyemeyeceğini anlatır.

Token tara Tüm rehberler

Son güncelleme 29 Ekim 2026

Kısa özet

Yeni bir token almadan önce şu beş şeyi kontrol et. Her biri aşağıda açıklanıyor.

  1. Likidite çekilebilir mi? İşlem havuzundaki para kilitli ya da yakılmış mı? (likidite kilidi rehberi)
  2. Daha fazla token basılabilir mi, cüzdanlar dondurulabilir mi? Mint ve freeze yetkileri kapalı mı? (mint yetkisi rehberi)
  3. Arz kimlerde? Birkaç cüzdan arzın çoğuna mı sahip?
  4. Satabilir misin? Honeypot, kara liste ya da çok yüksek vergi var mı?
  5. İşlemler gerçek görünüyor mu? Hacim, işlem sayısı ve holder sayısı birbirini tutuyor mu?

Yaygın rug pull türleri

  • Likidite çekme. Yaratıcı parayı işlem havuzuna koyar ve karşılığındaki makbuzu, yani likidite havuzu (LP) tokenlerini kendinde tutar. Yeterince insan aldıktan sonra makbuzu geri verip parayı çeker. Fiyat çöker ve kimse kayda değer bir fiyata satamaz.
  • Mint ve dump. Yaratıcı yeni token basma yetkisini elinde tutar, çok büyük bir miktar basar ve havuza satar. Diğer herkesin tokenleri değerinin çoğunu kaybeder.
  • Honeypot. Kontrat kodu alıma izin verir ama satışa izin vermez ya da satışı aşırı bir vergiyle sınırlar. Çoğu zaman yalnızca yaratıcının kendi cüzdanları satabilir.
  • İçeriden satış (insider dump). Hiçbir kod hilesi yoktur: yaratıcı ya da yaratıcıya bağlı cüzdanlar arzın büyük bir kısmını tutar ve fiyat yükselince satar. Buna bazen soft rug denir.
  • Vergi değişikliği. Sahip, lansmandan sonra alış ya da satış vergisini %100’e yakın bir düzeye bile çıkarabilir; böylece satış neredeyse hiçbir şey getirmez.

Bir token bunların birkaçını birleştirebilir.

Kontrol edebileceğin uyarı işaretleri

Uyarı işaretiNeden önemli
Kilitli ya da yakılmış olmayan likiditeYaratıcı havuzu istediği zaman çekebilir.
Küçük havuzDolandırıcılık olmasa bile küçük bir havuzda fiyat sert hareket eder ve büyük bir satış mümkün olmaz. Boş bir havuz, tokenin hiç satılamayacağı anlamına gelir.
Hâlâ açık mint ya da freeze yetkisiYeni token basılabilir ya da cüzdanındaki tokenler dondurulabilir.
Arzın çoğu birkaç cüzdandaEn büyük cüzdanlar satarsa fiyatın düşmekten başka yolu kalmaz. Havuzlar hariç, ilk 10 cüzdanın arzdaki payına bak.
Bağlantılı cüzdanlarAynı yerden fonlanan birkaç cüzdan, çok sayıda holder gibi görünen tek bir kişiye ait olabilir.
Honeypot, kara liste, durdurulabilir transferler ya da yüksek vergiSatış engellenmiş ya da çok pahalı olabilir. EVM ağlarında bir satış simülasyonu bunlardan bazılarını ortaya çıkarabilir.
Gizli sahip ya da doğrulanmamış kontrat koduKontratın neler yapabildiğini okuyamazsın ya da biri, bırakılmış gibi görünen yetkileri hâlâ elinde tutar.
Holder ve işlem sayısına uymayan hacimAz işlemle ya da az holder’la yüksek hacim, botların kendi aralarında işlem yaptığı (wash trading) anlamına gelebilir.
Tanınmış bir tokenin kopyasıSahte tokenler gerçek tokenin adını ve sembolünü kullanır. Kontrat adresini projenin resmî sayfasından al; bir yabancının mesajından asla.
Yepyeni bir tokenKontrol edilecek geçmiş azdır ve puanlar hızla değişebilir. İlk günlerde özellikle dikkatli ol.

Bir tokeni adım adım nasıl kontrol edersin?

  1. Kontrat adresinden başla. Projenin resmî sitesinden, sosyal hesabından ya da güvendiğin bir grafik sayfasından kopyala. Ad ve sembolleri herkes kopyalayabilir.
  2. Tarama yap. Adresi Token Arama ve Risk Tarama ekranına yapıştır. Yalnızca sayıyı değil, puanların altındaki nedenleri oku.
  3. Havuza bak. İçinde ne kadar para var, ne kadar eski ve ne kadarı kilitli ya da yakılmış?
  4. Holder’lara bak. Tokeni kaç cüzdan tutuyor ve en büyükleri ne kadarına sahip?
  5. Yetkileri kontrol et. Solana’da mint ve freeze yetkisi kapalı mı? EVM ağlarında kontratta sahip fonksiyonları, kara liste ya da değişebilen bir vergi var mı?
  6. Ne kadarını kaybetmeyi göze alabileceğine karar ver. Kaybetmeyi göze alamayacağın parayı asla yatırma. Küçük bir deneme satışı basit bir honeypot’u ortaya çıkarabilir, ama bazı tokenler satışı ancak sonradan engeller; yani deneme bir kanıt değildir.

Codex neleri kontrol eder?

Codex puanı üç puanın ortalamasıdır. Güven puanı token yaşına, yetkilere ve vergilere, honeypot gibi risk işaretlerine ve gizli sahip ya da kara liste gibi diğer güvenlik kontrollerine bakar. Likidite puanı tüm havuzlardaki paraya, arzın geri kalanının kimlerde olduğuna ve likiditenin ne kadarının kilitli ya da yakılmış olduğuna bakar. Hacim puanı hacme, işlem sayısına, alış-satış dengesine ve bunların birbiriyle uyumuna bakar. Doğrulanmış bir honeypot ya da zaten rug yapılmış bir token gibi kesin risk işaretleri Codex puanını 1’e indirir.

Her sonuç, puanın arkasındaki nedenleri listeler. Puanların nasıl hesaplandığı (İngilizce) →

Weekly Token Feed bunun üstüne bir filtre ekler: honeypot, bilinen bir tokenin kopyası ya da zaten rug yapılmış olarak işaretlenen veya mint ya da freeze yetkisi hâlâ açık olan tokenleri dışarıda bırakır. Bu bir filtredir, güvenlik derecesi değildir.

Hiçbir taramanın söyleyemeyeceği şeyler

  • Temiz bir tarama tokenin güvenli olduğu anlamına gelmez. Yaratıcılar yine de büyük bir payı satabilir ve fiyatlar hiçbir dolandırıcılık olmadan da düşebilir.
  • Yeni tokenlerin geçmişi azdır, bu yüzden puanları hızla değişebilir.
  • Veriler geç gelebilir ya da eksik olabilir. Codex neyin eksik olduğunu söyler ve bunun için puan keser.
  • Codex’teki “rug pull”, “dolandırıcılık” ya da “sahte token” gibi etiketler herkese açık verilerden üretilen otomatik risk işaretleridir. Kimsenin yanlış bir şey yaptığının kanıtı değildirler.

Codex yalnızca bilgi amaçlıdır; yatırım tavsiyesi değildir.

Sık sorulan sorular

Rug pull’da kaybedilen para geri alınabilir mi?

Genellikle hayır. Blokzincir işlemleri geri alınamaz ve bir rug pull’un arkasındaki kişileri tespit etmek çoğu zaman zordur. Ücret karşılığında paranı kurtarmayı teklif eden kişilere karşı dikkatli ol: kurtarma dolandırıcılıkları parasını yeni kaybetmiş insanları hedef alır.

Likiditesi kilitli bir token güvenli midir?

Her zaman değil. Kilit tek bir rug pull türünü, likidite çekmeyi engeller. Tokende yine de açık bir mint yetkisi, honeypot ya da yüksek bir vergi olabilir; arzın çoğu da birkaç cüzdanda toplanmış olabilir.

Yüksek Codex puanı tokenin rug pull olmadığı anlamına gelir mi?

Hayır. Yüksek puan, eldeki verilerde daha az uyarı işareti bulunduğu anlamına gelir. Bir tahmindir, riskleri gözden kaçırabilir ve bir denetim değildir.

Bir rug pull’a para yatırdığımı düşünüyorsam ne yapmalıyım?

Daha fazla alma ve seninle bu konuda iletişime geçen site ya da kişilere cüzdanını bağlama. Seed phrase’ini ya da özel anahtarını asla kimseyle paylaşma. EVM ağlarında verdiğin izinleri bir token onayı (approval) kontrol aracıyla (birçok blok gezgininde bulunur) gözden geçirip gerekmeyenleri iptal edebilirsin.